BUGEP - Şehirde Bisiklete Yer Aç

Paylaş
09-06-2017
Can Sue
Kaynak: BUGEP
 
 
Dikkat dikkat! Bisiklet kullanıma bulunan bahaneler tarih oluyor. İşe bisikletle gidip, gün içinde ulaşımı bisikletle sağlamak mı? Durup ciddi ciddi düşünüp, "Nasıl?" diye tepki verirdik eğer bu röportajı yapmasaydık. BUGEP bisikletseverlerin hayatını kolaylaştırmak için canla başla çalışıyor. BUGEP neler yapıyor? BUGEP nasıl bir platform? ve daha merak edilen bir çok soru için okumaya devam. Tanzer Kantık bizler için tüm merak edilenleri içtenlikle cevapladı. Keyifli okumalar...
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Kaynak: littlesportbikes

BUGEP’in oluşum fikri nasıl çıktı?
Geçen sene Hüseyin Tekeli tarafından Facebook'da kurulan ve herhangi bir grup ya da topluluk ayırt etmeksizin İzmir'deki bisiklete binen bir çok kesimi kapsayacak şekilde oluşmuş "İzmir'de İşe Bisikletle Gidenler" grubumuz vardı. Bu grupta kentte işe, okula, alış verişe kısaca bisiklet ile her yere giden, bisikleti ulaşım aracı olarak kullanan kişilerle bilgi ve deneyim paylaşımı yapıyorduk. Şehir içi iki nokta arası uygun rotalar, bisiklet yollarının durumu, bisiklet ekipmanları, güvenli sürüş konularında çeşitli paylaşımlarda bulundukça çekirdek bir kitlenin oluştuğunu gözlemledik. İlerleyen zamanlarda şehrimizdeki bisikletli ulaşım altyapısı konusunda hem yerel yönetimler hem de diğer kamu kuruluşları ile resmi düzeyde bağlantı içinde olmak ve süreçlerin içinde sivil bir oluşum olarak yer almak için bu grubumuzu bir platform haline getirme fikri gündeme geldi. Bu anlamda İstanbul'daki BUP'nun (Bisikletli Ulaşım Platformu) işleyen bir yapı olması bize ilham verdi. 




 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
BUGEP'in hedefi ve ilkeleri nelerdir?
BUGEP olarak ilk etapta yapısal kurgu ve işleyiş hedeflerini önde tuttuk. Yapı olarak yatay hiyerarşiyi önemsiyoruz. Başkan, lider, ...  gibi unvanların olmadığı, demokratik bir yapıda ancak bir şeyi yapmak için yola çıktığında uzun tartışmalar, toplantılar içinde kaybolmayan, karşılıklı güven ve anlayışa sahip bir yapı ve işleyiş hayali kurduk. Bunun için ilk etapta 5 kişi olarak başladığımız yolda "mutlaka bizimle olmalı" dediğimiz, hayalini kurduğumuz yapı ile doku uyuşmazlığı yaşamayacak, kentin farklı farklı noktalarında bisikleti ulaşım amaçlı kullanan, tecrübeli ve yetkin olduğunu düşündüğümüz bazı arkadaşlarımızı kişisel referans ve öneriler ile aramıza dahil ettik. İlk yola çıktığımız ekip Hüseyin Tekeli, Tolga Uşaklı, Cengiz Erten, Aytaç Aksoy ve ben Tanzer Kantık'tan oluşuyor. Daha sonra ekibimize Salih Akbaba, Sami Duman, Mustafa Karakuş ve Olcay Ormankıran'ı dahil ettik. Bu arada Tolga Uşaklı görev yeri değişikliği nedeni ile İstanbul'a taşınınca otomatikman BUGEP İstanbul Temsilcisi olarak İstanbul'a göndermiş olduk. Aytaç Aksoy arkadaşımız da yurt dışı planı dolayısıyla aramızdan ayrıldı. Şu anda ekip olarak bu kadro ile yola devam ediyoruz. Hepimizin mensup olduğu ayrı ayrı bisiklet grupları var. Kimimiz kurucusu, kimimiz yöneticisi. Ancak BUGEP altında bu grupların birer temsilcisi olarak değil bireysel olarak "bisikletli ulaşım" odaklı çalışmalar yapmak için gönüllü olarak bulunuyoruz.

İlkelerimiz; yatay hiyerarşi ve gönüllülük. Aynı zamanda günlük hayatında farklı uzmanlık alanlarına sahip, bisiklet ile doğrudan geçim ilişkisi olmayan kişilerin bu yapının merkezinde olmaması temel ilkelerimizden.
Hedeflerimiz; var olan bisikletli ulaşım altyapısının korunması ve geliştirilmesi, bisikletin diğer ulaşım modları ile entegrasyonu ve şehir içinde ulaşım amaçlı bisiklet kullanımının yaygınlaşması için çeşitli eğitim ve farkındalık
 çalışmaları yapan bir yapı oluşturmak, bunu kişilere bağlı değil yapıya bağlı olarak sürdürülebilmesini mümkün kılmak.
 
Bu projeyi oluştururken yaşadığınız zorluklar nelerdi?
Öncelikle sivil toplum girişimi olarak yatay hiyerarşiye sahip bir yapı oluşturmak Türkiye alışkanlıkları içerisinde bizi en çok zorlayan kısım oldu. Yanlış anlaşılmasın yatay hiyerarşiyi birbirimize değil topluma kabul ettirmek konusundaki zorluklardan bahsediyorum. İsminizi altında BUGEP Gönüllüsü ifadesini görmek bize iyi geliyor. Bu derece geniş ve zor bir alanda başkan ya da lider olmak yerine "gönüllü" olmanın daha zor bir görev olduğunu söyleyebilirim. Biz buna talibiz ve hayalimiz bu. Daha sonra resmi kurumların karşısında dernek, vakıf vb. bir yapı görme isteğimiz var. Bisiklet gibi dinamik bir yapıya sahip alanın dernekler yasası ve yapısı içinde işleyişinin zorlukları var diyelim. Aynı zamanda bilinen bisiklet topluluklarının reflekslerine sahip olmayan, yani forması, periyodik turları etkinlikleri olmayan, sadece "bisikletli ulaşım" odaklı bir çerçevede kalmayı başarmak da kolay bir durum değil; çünkü zaman zaman bu çizdiğimiz çerçevenin dışına çıkmamız için baskı görüyoruz. 


 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Kaynak: ymcasv

Ulaşım aracı olarak bisiklet kullanmanın kolaylıkları ve faydaları nelerdir? İnsanlar neden bisiklet kullanmalı?
Bu sorunun cevabı ile kitap yazılabilir. Kısaca temel hatları ile ifade etmeye çalışayım. Öncelikle bisiklet her mevsim şartında kullanılabilecek bir araçtır.
Biz şunu deriz "bisiklet sürerken ıslanan, üşüyen, terleyen insan yoktur. Yanlış giyinen insan vardır" 
 Bisiklet, uygun ekipman ile kolaylıkla kullanılabilen ulaşım aracıdır.

Tabii bu noktada ihtiyacımız olan bisiklet kültürünün sadece bisikleti kullananlar değil kullanmayanlarda da var olması. Hedeflerimizin en temelinde bu konu yatıyor.
Bisiklet size hareket özgürlüğü sağlar, park yeri için büyük alanlara ihtiyacı yoktur; aynı zamanda günlük egzersiz ihtiyacınızı karşılar, sizi daha sağlıklı kılar, kalp damar hastalıklarından tutun diyabete, obeziteye karşı en etkili ilaçtır, çevreyi kirletmez, gürültü yaratmaz, size deneyim katar ve bir çok hormonunuzu harekete geçirerek sizi daha mutlu, pozitif bir insan yapar. Ulaşımın bisikletle ve diğer toplu ulaşım araçları ile yapıldığı şehirlerde trafiğe bağlı ölümler daha az olur, şehir daha yaşanılır bir hal alır. Türkiye'de her yıl 0-12 yaş arası 600'e yakın çocuk trafik kazalarında yaşamını kaybediyor. Bisiklet aynı zamanda geleceğimiz demek.
 
Şehir içinde evinizden işinize eğer 5-10 km. gibi bir mesafedeyseniz sabah ve akşam işe gidiş gelişlerde özel araçtan daha hızlı bir ulaşım aracıdır. Bu yaşadığınız semte göre değişiklik gösterebilir ancak bisiklet konusunda farkındalık da ancak trafikte bisiklet sürerek oluşuyor. Bu konuda biraz diretmek, inat etmek gerekiyor, çünkü yollarında hiç bisiklet olmayan bir kentte bisiklet kültürü kendiliğinden oluşmaz.




 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
İnsanlar bisiklet kullanımına nasıl yönlendirilir?
Bu konuda yerel yönetimlere ve kamu kurumlarına büyük görev düşüyor. Bisikletli ulaşım altyapısı ve farkındalık çok önemli. Y
erel yönetimler yayalaştırma projeleri ile şehirlerde yaya ve bisikletlilere demokratik alan paylaşımı doğrultusunda çalışmalar yapmalı. Şehri planlarken ya da yeni yerleşim alanları oluştururken otomobillere dayalı bir planlama değil yaya öncelikli planlar yapılması gerekiyor. Bisiklet değil yaya diyorum; çünkü bisiklet savunusu içinde sadece bisiklet yoktur. Bu aynı zamanda yaya ve engelli erişimini de içerir. Biz bisiklet kullanıcıları olarak şehrin çeşitli ilçelerine dağılmış bisiklet gruplarında yeni bisiklet kullanıcılarının sürüş, ekipman ve alışkanlık olarak bisiklet kullanıcısı olma yolunda ilerlemesini hızlandırma görevini zaten üstlenmiş durumdayız. Aynı zamanda BUGEP çatısı altında bisikletli ulaşım odaklı çalışmalarımızı sürdürüyoruz.  Hem yetişkinlere yönelik hem de çocuklara yönelik bir çok bisiklet kullanım eğitimi organize ediliyoruz. İzmir'in her iki yakasında kadın bisiklet toplulukları mevcut. Onlar da kadın odaklı çalışmalarını sürdürüyorlar. Uzak ilçelerimizde Bergama, Tire, Kemalpaşa, ... gibi ilçelerimizde faaliyet gösteren bisiklet topluluklarımız var. Üniversitelerde faaliyet gösteren topluluklarımız var. BUGEP olarak mayıs ayında İzmir olarak ikinci kez katıldığımız Avrupa Bisiklet Şampiyonası'na odaklanmış durumdayız. Mayıs ayı sonu itibariyle insanları bisiklete yönlendirme ve bu konuda eğitim ve rehberlik faaliyetlerimizi arttırmayı hedefliyoruz. Aynı zamanda kurum ve kuruluşlara da bu konuda daha hızlı şekilde bisiklete yönelik net politikalar oluşturmaları konusunda ısrarcı olacağız. Bu şekilde baktığınızda bisikletliler bir çok üyesi olan büyük bir aile ve herkesi bisiklet kullanmaya bekleyen, yardımcı olmayı vaat eden bir grup insan.
 

İzmir'de yeni bisiklet yolları oluşturulması gerektiğini düşünüyor musunuz?
İzmir'de kıyı şeridine hapsolmuş bisiklet yollarına ilave olarak şehrin iç semtlerine bisikletli ulaşımı sağlayacak bağlantı yollarına ihtiyacımız var. Bornova, Buca, Gaziemir, Karabağlar, Çiğli gibi iç kesimde kalan ilçelerimize bisikletli ulaşım yolları gerekiyor. Üçkuyular Sasalı güzergahında Alsancak'ta tehlikeli bir kesintiye sahip olan bisiklet yolunun yeni katılımlara katkısı çok büyük ama; amacımız yaya ve peyzaj alanlarından alan değil otomobillere ayrılmış alanlardan alan bisiklet yollarına sahip olmak. Konumuz sadece yol değil; ulaşım modlarına yani metro, İzban, vapur, otobüs ile bisikletli ulaşımın entegrasyonu ve güvenli park yeri de ana konularımız içerisinde.



 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
"İzmir Avrupa Bisiklet şampiyonası 2017 birincisi oldu!"


ECC 2017 (Avrupa Bisiklet şampiyonası 2017) kapsamında BUGEP'in üstlendiği misyondan söz edebilir misiniz?
Her yıl mayıs ayında Avrupa genelinde düzenlenen ve 52 şehrin katıldığı Avrupa Bisiklet Şampiyonası (ECC) yapılmakta. İzmir bu sene ikinci kez katıldı. İlk katıldığı sene 52 şehir arasında 17. sırada tamamladı yarışmayı. Yarışma, katılan şehirlerde işine evine okuluna yani her yere bisiklet ile giden bisikletlilerin yaptıkları toplam kilometre ile mücadele ettiği bir yarışma. Telefonunuza yüklediğiniz bir uygulama ile şehrinizin takımına katılıyor ve sürüşlerinizde bu uygulama ile gittiğiniz mesafeyi kaydederek şehrinizin toplam kilometresine yazdırıyorsunuz. Yarışmanın resmi katılımcısı İzmir Büyükşehir Belediyesi. Bizler de İzmirli bisikletliler olarak şehrimizin takımı altında yarışmaya katettiğimiz kilometreler ile katkıda bulunmuş oluyoruz.

Resmi katılımcı İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin yaptığı tanıtım faaliyetlerine katkı sağlamak amacıyla BUGEP olarak yarışmada gönüllü bir çok faaliyet gerçekleştirdik. Yarışmanın başında afiş ve broşür basımı, dağıtımı ile yarışmanın duyurulması konusunda çaba sarf etik; daha sonra kentimizde bisiklet ve aksesuarları satışı yapan bir çok çeşitli şirketlerin de desteğini alarak teşvik amaçlı hediye kampanyaları yaptık. Kentimizin esnafı da bize bu konuda destek vererek kilometre bazında bisiklet kullanıcılarına çeşitli hediyeler ve promosyon ikramlarda bulundu. Tüm bu çalışmaları Facebook sayfamızdan ve web sitemizden duyurduk ve organize ettik. Bunların hepsi tamamen gönüllülük esası üzerinden işledi ve yarışmada büyük bir ivme yakalamamıza sebep oldu. Yarışmayı birinci sırada bitirdik. Önümüzdeki sene için plan ve çalışmalara yarışma biter bitmez başlamayı düşünüyoruz.


 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Kaynak:ci.berkeley.ca.us

BUGEP toplantılarında esas alınan konuları nasıl belirleniyor?
Henüz yeni bir yapılanma olduğumuz için toplantılarımızın konusu kurumsallaşma temelli oluyor. Mayıs ayında kurumsallaşma çalışmalarını bir kenara koyup, ECC odaklı yaptık tüm çalışmalarımızı. Haziran ayından itibaren hem yapılanma hem de bisikletli ulaşım altyapısı odaklı gündemimize devam edeceğiz. Sorunları tümden çözmeye çalışmak yerine, kritik ihtiyaçları belirliyoruz: Örneğin Alsancak Silo bölgesinde Kordon'dan gelen bisiklet yolunun Liman ve Şaraphane kısmında yılladır çözülemeyen bağlantı sorunu var. Hem hayati tehlikelere sebep olan bir alan orası (ki bir arkadaşımız ağır yaralandı o bölgede) buranın net şekilde çözümü İzmir'de bisikletli ulaşım altyapısı adına çok önemli bir adım olacak. Her gün karşılaştığımız yine bizi tehlikeye sokan derin yarıklı yola paralel olan mazgallar var. Bölge bölge ele alarak nokta atış çözümler ile genişleyen çözümler üzerine odaklanıyoruz. Aynı zamanda daha makro sorunlar ve planlamalar konusunda yerel yönetimler ile irtibat halinde süreçlerin içinde yer alarak, çözümün parçası haline gelmek gündemimizin sürekli konuları arasında. 


 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Kaynak: BUGEP

BUGEP oluşturulduğundan beri toplu taşıma araçları ile bisikletlerin entegre edilmesi konusunda bir ilerleme yaşandı mı?
İzmir'de bisiklet eylemliğine sadece BUGEP üzerinden bakmak yanlış olur. Bu süreç 2010'lu yılların başlarına hatta lokal anlamda daha eskilere dayanıyor. İzmir Bisiklet Derneği'nin yaptığı çalışmalar var. İzmir'de bisikletlilerin, toplu ulaşıma bisikletin entegrasyonu konusunda çok önceden yaptıkları önemli işler var. Örneğin metroya bisiklet ile binebilme önündeki engelleri bisikletçilerin eylemleri ve baskıları kaldırmıştır. Aynı şekilde "Tekerim İzban'a girsin" eylemleri ile aynı engeller İzban hizmete girdikten sonra da aşılmıştır. Henüz yeni deneme aşamasında olan "bisiklet taşıma aparatlı belediye otobüsleri" de yine bizlerin çeşitli zamanlarda dile getirmemiz sonucu ortaya çıktı. Geçmişten bu güne bisikleti metroya, İzban'a ve otobüslere hep birlikte bir şekilde entegre ettik diyebiliriz. BUGEP bu anlamda bu misyonun adı konmuş ve çerçevesi belirlenmiş, güncel yürütücü olarak ortaya çıkmış bir oluşum.


 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Kaynak: flickr

Ulaşım aracı olarak bisikleti tercih edenler niçin BUGEP’e katılmalılar?
BUGEP olarak "bisikletli ulaşım" başlığı altında önümüzdeki dönemlerde bir çok rehberlik, eğitim ve farkındalık planlarımız var. Eğer bisikleti gündelik hayatınızda ulaşım aracı olarak kullanıyorsanız, bisikletli ulaşım anlamında yaşanacak gelişmelere ivme kazandırıyorsunuz. Niteliği önceleyen bir oluşum olmanın yanında niceliğe de önem veriyoruz. Maalesef ne kadar çoksanız o kadar varsınız demek. Sivil toplum kuruluşlarının bir baskı aracı olduğunu da unutmamak gerekiyor. Siz çok olmadıkça, ısrarla istemedikçe, hak ve özgürlükler kendiliğinden gelmiyor. Herkesten bu anlamda destek bekliyoruz. Bisiklet alanında kazanılan her başarıyı bir bütün olarak İzmirli bisiklet kullanıcılarının başarısı olarak nitelendiriyoruz. 
 
Başvurular için iletişim bilgilerinizi paylaşabilir misiniz?
En aktif alanımız BUGEP Facebook grubumuz, bisikletli ulaşım konusunda temel bir başvuru kaynağı haline getirmeyi planladığımız web sitemiz ve 
Twitter adresimiz. Ayrıca Twitter'da da HİM (Hemşehri İletişim merkezi) ile aktif iletişim halinde bisiklet kullanıcılarından gelen şikayetlerin çözümü konusunda aktifiz.