R
GİRİŞ
TR
EN

Engelli Değil Engelleneniz

#SOSYAL SORUMLULUK
Yusuf Ak
12 Dec 2018

 

"Hepimiz birer engelli adayıyız. Artık bu anlayışa dur demenin zamanı gelmedi mi! Engelli adayı olunmadığında buna kayıtsız mı kalacağız. Buna karşı dilim ve mizacım serttir. Eğer patavatsızlık ettiysem kusura bakmayın. Ama özür dilemiyorum. Zira hiçbiriniz bizden yaptığınız bütün davranışlar için yıllardır özür dilemediniz.”

Bu sözler Nuri Öztürk’ün 2 Aralık’ta engelliler adına fuarda yaptığı konuşmadan alındı… Nuri ve Özlem Öztürk çifti doğuştan görme engelli. İkisi de hem Eşpedal Derneği hem de Altı Nokta Körler Derneği’ne üye ve İzmir’de engellilik üzerine düzenlenen tüm etkinliklere faal olarak katılım göstermekteler. Tüm görmeyenlerin sempatisini kazanmayı başaran çiftin  7 yaşında, şirin mi şirin, Özge adında bir kızları var.  

 

Fotoğrafta solda Özlem Öztürk, ortada kızları Özge ve onun yanında da Nuri Öztürk bulunuyor. Üçü birbirine sarılıyor.

 

Röportajımıza başlarken kendinizi kısaca tanıtır mısınız? 

Nuri Öztürk: 1976 yılında, Haziran ayında doğdum. İlköğretimi Ankara’daki eski adıyla Aydınlıkevler; yeni adıyla Göreneller Görme Engelliler Okulu’nda, liseyi de Nevşehir’deki Ürgüp Lisesi’nde okudum. Kayseri Erciyes Üniversitesi Tarih bölümünü ise bazı gerekçelerden dolayı dördüncü sınıfta bırakmak zorunda kaldım. 8 yıldan fazla olmalı, milli eğitim personeliyım, şu an ise Manisa Yunus Emre Halk Eğitim Merkezi’nde çalışmaktayım. Nuri Öztürk kendini nasıl tanımlar diye sorarsanız şu cevapları verebilirim: İçten ve samimiyim. Sezgilerimin kuvvetli olduğunu düşünürüm. Bazen kuvvetli sezgilerim ben de algı yanılmalarına da neden oluyor. Yani sezgilerim bazen paranoya içerebiliyor. Gereğinden fazla duygusalım. Buna duyarlılık da eklenince hiç çekilir olmuyorum. Özlem ile evliyim ve tatlı mı tatlı 7 yaşında bir kızım var.

 

Özlem, seni de kısaca tanıyabilir miyiz?

 Özlem Öztürk: 27 Nisan 1983 yılında Manisa Akhisar’da doğdum. İlkokula kadar gayet güzel bir çocukluk geçirdim. Hiçbir şekilde toplumdan dışlanmadım ve ayrımcılığa uğramadım. Çocukluğumda fırıldak oyunları oynardık, komşularımla top oynardık. İlköğretimi Aşık Veysel Görme Engelliler Okulu’nda okudum. İlköğretimde yaşamımda büyük zorluklar baş gösterdi. Aileden ayrı olmak, yatılı okulda okumanın zorlukları… Görme engelliler okulunda görmeyenlerin yanı sıra zihinsel engelli çocuklar da okumaktaydı ve yatılı kalmaktaydı. Bu durum benim açımdan sıkıntılı bir süreçti. Ortaokulda parasız yatılı bursunu kazanınca görenlerle beraber Akhisar Ali Şefik Ortaokulu’nda okudum. O zamanlarda da engelimden dolayı herhangi bir ayrımcılığa uğramadım. Manisa Lisesi’ni bitirdim. Kaynaştırma eğitimi öğrencisiydim ve bunun faydalarıyla çokça karşılaştım. Ardından Hacettepe Üniversitesi Sosyal Hizmetler Bölümünü kazandım. Kazanmamda da bana dershaneden bir öğretmenim yardımcı oldu. “Sen sosyal hizmetleri yapabilirsin. Senin konuşma yeteneğin iyi” dedi.  İyi ki de beni yönlendirmiş. Burada anlatmak istediğim şey şu: Engelli bir kimse doğru bir okula yönlendirilmeli ki yapabileceği bir meslek olsun. Engelli bireyler yanlış yerlere yönlendirilirse doğru bir meslekte çalışamıyorlar ve faydalı olamıyorlar. Üniversiteyi hazırlıkla birlikte 5 yılda bitirdim. On yıldır çalışıyorum. Şu an ise Manisa Aile ve Sosyal Politikalar İl Müdürlüğü biriminin kadın sığınma evinde çalışan birkaç engellidenim.

 

Peki kadın sığınma evine başvuruda bulunan bir engelli ile karşılaştınız mı veya çalışma yürüttünüz mü?

Özlem Öztürk: Böyle bir şey varsa bile bizler engellileri, engelli hizmet birimine yönlendiriyoruz. Bize tedbir kararı olan, şiddet gören kadınlar gelmekte. Engellilerle birebir işimiz yok. Ama şöyle bir bilgi vereyim: Sosyal hizmet mesleğinde gerek kadınlarla gerek yaşlılarla çalışırken herkes müracaat eden kişiyle göz teması kurmanın çok önemli olduğunu söyler. Ancak insanlar bir şekilde seni olduğun gibi kabul edebiliyorlar, sana açılıyorlar. Buradaki en önemli şey senin müracaat edenle kurduğun samimiyet, görüşme teknikleri, görüşmede dikkat etmen gereken noktalar ve saygıdır.

 

Yani engelli kimselerle çalışmadınız?

 Özlem Öztürk: Hem yaşlılarla hem de kadınlarla çalıştım. Tek çalışmadığım alan engelliler oldu. İzniniz olursa bunun sebebini söylemek istiyorum. Ben kendim engelliyim ve sürekli engellilik çatısı altında kalmak istemediğim için engellilik alanında çalışmadım. Toplum, engellileri belirli bir kalıpta görmek istiyor. Engelli bir çalışansan sadece rehabilitasyon merkezlerinde çalışabilirsin veya engelli kadınlara danışmanlık verebilirsin. Buna “Hayır.” dedim. İşe başladığımda bu kabuğu kırmak istedim. Dedim ki: “Ben başka alanlarda da çalışabilirim.”

 

 Bildiğiniz gibi 3 Aralık Dünya Engelliler Günü dolayısıyla İzmir’de çeşitli farkındalık etkinlikleri düzenlendi. Hem Eşpedal bisiklet kortejine katılım gösterdiniz hem de Kültürpark Platformu’nda herkesi sarsan bir mini konuşma yaptınız. Engel/engellilik meselesine bakış açınızı, engellilerin yaşadığı sorunları nasıl dile getirmek istersiniz?

 Nuri Öztürk: Öncelikle “engellilik mi yoksa engellenen mi?” Bu soru ile bakmam gerektiğine inanıyorum. Engelli deyip geçmek var, bir de biz engelleniyor muyuz sorusuyla durumu değerlendirmek var. Şahsi fikrimi sorarsanız engellenen olduğumuz kanaatindeyim. Kaldırım aralarına park edilen arabaların benim engelliliğimle alakası yok. Rampaların erişilebilir olmayışının ortopedik engellinin engeliyle ilgisi yok. Bu durum hepimiz için bir güçlüktür, sıkıntıdır. Asansörlerin engelliler ve yaşlılar için tasarlanmasına rağmen engelliden çok sağlıklı bireyler tarafından işgal edilmesi, trafik ışıklarının ışık algı sistemlerinin çok fazla ses veya gürültü çıkarıyor gibi saçma sapan gerekçeler öne sürülerek kırılması ve daha niceleri… Az önce de belirttiğim üzere bunlar engelliliğimizi değil, engellendiğimizi gösteriyor. Yani ben bu çerçeveden olaylara bakıyorum. Eğitimde, iş hayatında, alışveriş merkezlerinde erişilebilirlikte karşılaştığımız sıkıntılar var. Bir de işverenlerin engelliye yeterli donanımı sağlayıp sağlamadığı noktasından çift yönlü bir sıkıntıyla karşı karşıyayız. Bunların hepsi bir araya gelince engellilikten ziyade engellenen durumu ortaya çıkıyor. Engellilik giderilemeyebilir. Bunu ömür boyu yaşayabilirsin ama engellenme hali giderilebilir. Karşımıza öyle bilinçsiz, donanımsız kimseler çıkmakta ki karşıdan karşıya geçerken dahi “Kesin benden bir şey, para-pul  isteyecektir.”, “İşim var boş ver, görmezden gelip gideyim.” diyebilen duyarsız insanlarımız var. Bunun yanı sıra neredeyse seni bağrına basacak kadar duyarlı vatandaşlarımız da mevcut. Olayları değerlendirirken çift taraflı bakılması gerektiğine inanıyorum. Bilinçlenmenin artırılması gerektiğine inanıyorum. O zaman özrümüzle, kusurumuzla, engelliliğimizle, nasıl tanımlanırsa tanımlansın; onunla yaşamayı öğrenebiliriz.

 

Hem engelli hem de kadın olarak yaşamanın zor yanlarını öğrenebilir miyiz?

Özlem Öztürk: Engelli kadınların okula gitme şansları engelli erkeklere nazaran daha az. Mesela bir engelli erkek sokakta yürürken çok rahat bir şekilde yardım alabiliyor. Ama ben yardım alırken korkuyorum. Bana zarar vermesinden korkuyorum. Sürekli şüphe ve korku ile yaşamaktayız. Aile içinde, engelli toplumunda yaşarken, evlenmeye karar verirken kadın hep ikinci planda. “Bu işleri yapamaz, yemek yapamaz, çocuk bakamaz, okuyamaz, çalışamaz…” gibi ön yargılar mevcut. Toplumsal cinsiyette kadına biçilen rolden ötürü renk uyumuna en çok maruz kalan bizler olmaktayız. Renk seçimi yaparken gören bir kimsenin kafasında yanlış bir algı oluşmaması adına belirli zorluklar yaşayabilmekteyiz. Mesela, sen eve gidip televizyonu rahat izleyebilirken ben ise mutfakta zaman geçirmekteyim. Ayrıca mutfaktaki birçok şeyin yerini bilmek zorundayım. Mesela çocuğun altının değiştirilmesi kadına yükleniyor. Mesela siz erkekler geceleri rahatça sokakta dolaşabilirken ben hem engelli hem de kadın olduğum için sokakta rahatça dolaşamıyorum. Sonuç olarak kadın olmak başlı başına bir sorun.

 

Sizce engellilerin kültür-sanat faaliyetlerine katılımı ne düzeyde? Kültür-sanat camiasının engelli toplumuna bakış açısını nedir? Engellilikle ilgili kültür-sanat içerisinde herhangi bir çalışma üretilmekte mi merak ediyorum?

Nuri Öztürk: Engelliler Haftası (10-16 Mayıs) diye tanımlanan haftada ve 3 Aralık Dünya Engelliler Günü’nde yürüyüş kortejleri yapılıyor, devlet erkanının ileri gelenleri, engelliyle yakından temas halinde bulunabiliyor. Ancak bir kültür aktivitesi (sempozyum, panel, toplantı, çalıştay vb.) yeterince yapılmıyor. Yapılsa bile engellilerin sorunlarını engelsiz kimseler tartışmakta. Bizi bize anlatmaları gerçekten gülünç bir durum. Lütfen bu basit bir eleştiri olarak kabul edilsin. Eşpedal adında bir dernek var ve bu derneğin üyesi olmaktan gurur duyuyorum. Bu derneğin faaliyetlerini beğenmekteyim. Günübirlik mutluluklar ya da kurulabilecek sağlam arkadaşlıklar bazında mevzuyu değerlendirdiğimizde engelli ile engelsizin bir araya gelerek bisiklet kullanabilmeleri çok önemli. Yol arkadaşlığı sayesinde belirli ölçülerde bir muhabbet kurabiliyoruz. O anda yaşadığım mutluluğumu tarif edemem.

 Özlem Öztürk: İzmir’de birçok kültür sanat faaliyeti var. Ama birçok yerde rampa veya sarı çizgiler yok. Bununla da kalınmayıp görmeyenler için sesli betimleme, işitme engelliler için de işaret dili de sunulmamakta. Etkinlik çok ama ne kadar katılınabilir ki? Sosyal hayatın içine ne kadar girebilir bir engelli.

 

Artık otuzbeslik.com görme engelliler için fotoğraflarını betimlemeye başladı. Sitemizde engelli dostlarımız için yapabileceğimiz bir şey var mı?

Özlem Öztürk: Yayınlanan haberde görsellik daha fazla ayrıntılandırılabilir, betimlenebilir. Haberler işaret diliyle de desteklenebilir. Telefon uygulamasının erişilebilir olması, yani iPhone’daki voice over ile entegre edilebilir.

Nuri Öztürk: Bu çabanız için çok çok teşekkür ederim. Fakat önerim fotoğraf betimlemelerinin daha da detaylandırılabilmesi. Ayrıca otuzbeslik.com, engelli sivil toplum kuruluşları ile iş birliği halinde olup çeşitli etkinlikler düzenleyebilir.

 

Son olarak eklemek istediğiniz bir şey var mı?

Özlem Öztürk: Engelliler hiçbir zaman okumaktan, çalışmaktan, çocuk sahibi olmaktan korkmasınlar. Hayata daha da sımsıkı tutunmaya çalışsınlar. Bence en önemlisi yapabilecekleri alanda başarıya odaklansınlar. Engelliler sadece engellilerle iletişim halinde olmasınlar. Diğer insanlarla da konuşmalılar, arkadaşlık yapmalılar. Ya bazen bir bakıyorum bir dernekte 15 tane görmeyen oturmuş ve hiç gören yok. Bu durum beni üzüyor. Son olarak hem İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin hem de Manisa Büyükşehir Belediyesi'nin hem Balçova Belediyesi’nin engelli masasını örnek alsınlar. Doğa yürüyüşleri, sanat etkinlikleri ve daha çok çok sayamadığım etkinlikler düzenlemekteler. Mesela yapılacak etkinlikler betimleniyorsa veya işaret tercümesi yapılıyorsa herhangi bir iletişim ağı üzerinden engellilere ulaşılabilir. Hatta bunun için girişimlerim de oldu. Tüm engelli dernekleri adı altında bir Facebook grubu kurdum. Farklı şehirlerdeki engelli dernekleri bu Facebook grubundan etkinliklerini duyurabilirler. Aynı şekilde otuzbeslik.com da engellilere yönelik derneklerin etkinliklerini duyurabilir.

Nuri Öztürk: Erişilebilirlik adına ne varsa; bıkılmadan, usanılmadan ve sabırla bizleri anlayarak; kendi kalplerinde özümseyerek yardımcı olmaları gerekiyor. Engelli bireylerle engelsiz bireyler arasındaki sınırların kaldırılmasını istiyorum. Bizi kabuğumuza hapsetmesinler. Sözlerimi sonlandırmadan önce otuzbeslik.com okuyucularına iki projemden söz etmek istiyorum. “Bir İnsan Tanıyalım” adı altında bir YouTube kanalı açıp sokakta hareket halinde olan, dili, dini, cinsi ne olursa olsun herkesle röportaj yapmayı düşünüyorum. Yani engelli bir birey olarak sokaktan geçen herhangi biriyle röportaj yapacağım. Ayrıca ismini vermeyeceğim ama bir polisiye roman yazmaktayım. Birinci bölümü, ortalama 135 sayfa kadarı bitti. İkinci bölüm için inceleme ve tetkiklerim devam etmekte. Nasip olur da kitabımı çıkarmayı başarırsam Otuzbeşlik ailesiyle bunu paylaşmak isterim.

 

 

Benzer yazılar
#EĞLENCE MEKANI
#MÜZİK
#DANS
İzmir'in en sevilen gece kulüplerini listeledik. Elektronik dans müziği, R&B, pop ya da rock... İzmir'de sizi eğlendirec...
Seçil Şeker
15 Feb 2020
#RESTORAN
Ortaya, geleneksel Ege mutfağını, Akdeniz ve dünya lezzetleriyle harmanlayarak bize füzyon mutfak deneyimi sunuyor. Orta...
Gülay Güler
12 Feb 2020
#SİNEMA
Birikim Atölyesi ve otuzbeslik.com’un düzenlediği İzmir'in aylık kısa film etkinliği Alternatif Kısa'nın 20'ncisiyle kar...
Gülay Güler
12 Feb 2020
#MÜZİK
#SOSYAL SORUMLULUK
Praksis ekoloji, kadın hakları, işçi grevleri gibi pek çok toplumsal konuda mücadele eden, mücadele edenlerin yanında ol...
Kardelen Uysal
11 Feb 2020
#MÜZİK
#KONSER
#TİYATRO
İzmir'e bu hafta birbirinden başarılı sanatçılar geliyor. Dilerseniz dans edebilir, dilerseniz tiyatroya gidip güzel bir...
Editör
9 Feb 2020
#PASTANE
#YEMEK
Tatlı yiyip tatlı konuşma vaktimiz gelmedi mi? Tatlı krizlerinizi tatlı bir gülümsemeye dönüştürecek İzmir'in en iyi tat...
Gülay Güler
7 Feb 2020
#MÜZİK
İzmir'in en sıradışı ve en eğlenceli partilerin sahibi Roots. ile yakaladıkları başarının sırrını ve gelecek planlarını ...
Seçil Şeker
6 Feb 2020
#YEMEK
#KONSER
#MÜZİK
#TİYATRO
Aşıklar, aşklarını özel günlerde daha bir coşkulu yaşayanlar, 14 Şubat Sevgililer Günü yaklaşıyor! İzmir'de hangi etkinl...
Seçil Şeker
6 Feb 2020
#GÖNÜLLÜ
#SOSYAL SORUMLULUK
Hayvan olarak dünyada yaşamak zor, ülkemizde yaşamak daha da zor. Hayvanlar için üzülmek dışında bir şey yapmak istersen...
Kardelen Uysal
4 Feb 2020
#SÖYLEŞİ
İzmir’in alternatif sanat alanı Tilki Sanat’ın açık ve özgür tartışma platformu T-Talks, farklı disiplinlerden alanında ...
Editör
3 Feb 2020
#KONSER
#TİYATRO
Sizler için bu hafta merakla beklenen konserleri, tiyatroları ve sinemaları listeledik. İzmir bu hafta da dopdolu!
Editör
3 Feb 2020
#GEZİ
Şehirlerimizin sadece güzelliklerini, kahramanlıklarını anlatma, onu cicili bicili paketleyip sunma meylindeyiz. Tıpkı k...
Filiz Temiz
2 Feb 2020
#SİNEMA
Bu ay İzmir’e birbirinden dikkat çekici ve ilham veren bağımsız filmler uğruyor. Karaca Sineması, Türkan Saylan Kültür M...
Kardelen Uysal
31 Jan 2020
#ATÖLYE
#YOGA
Bu ay sizler için hazırlanan hem içsel yolculuğunuza destek verecek hem de size yeni bir hobi kazandıracak atölyeleri li...
Seçil Şeker
31 Jan 2020
#RESTORAN
#BUTİK OTEL
Eşsiz deniz manzarası eşliğinde dünya mutfağından lezzetler sunan Fermaki aynı zamanda pub ve butik otel hizmeti sunuyor...
Gülay Güler
29 Jan 2020
#SİNEMA
#EĞİTİM
#BELGESEL
Doğa Kılcıoğlu, Galatasaray Üniversitesi İletişim Fakültesi’nden 2004 yılında mezun olduktan sonra Paris Sorbonne III Ün...
Kardelen Uysal
28 Jan 2020
#TİYATRO
Edebiyattan tiyatroya uyarlanan ödüllü oyunlar, turneye çıkıp kentimize uğrayan talk şovlar, yıllar sonra seyirci karşıs...
Kardelen Uysal
26 Jan 2020
#KONSER
Birbirinden etkileyici konserlerle İzmir'de müziğin ritmi hiç düşmüyor. Listemizde rock müziğin yıldızları Yüksek Sadaka...
Gülay Güler
24 Jan 2020
#KİTABEVİ
Uzun yıllar boyunca İstanbul'da faaliyet gösteren Hermes Sahaf, İzmir'e taşındı. İçeri girer girmez kitapların, nostalji...
Kardelen Uysal
23 Jan 2020
#YEMEK
Çikolatalarının tadına baktığınız an duyduğunuz o yoğun hazzı anlatmak için sayfalarca yazı yazabiliriz ama yeterli olac...
Seçil Şeker
22 Jan 2020
#TİYATRO
#KONSER
Sizi kış depresyonundan koruyacak, dışarıya çıkmanıza sebep olacak haftanın en iyi etkinliklerini listeledik. Bakalım si...
Editör
20 Jan 2020
#GEZİ
Dünyaca ünlü Yunan Adaları'na yeşil pasaportumuz ya da çok girişli Shengen vizemiz olmasa da kapı vizesi uygulamasıyla g...
Gülay Güler
18 Jan 2020
#SİNEMA
Birikim Atölyesi ve otuzbeslik.com’un düzenlediği İzmir'in aylık kısa film etkinliği Alternatif Kısa'nın 19'uncusuyla ka...
Gülay Güler
16 Jan 2020
#YEMEK
#EĞLENCE MEKANI
Açıldığı günden itibaren İzmir'in gözdesi olan, yazın ağaçların altındaki masalarda güneşin ve akşam serinliğinin tadını...
Seçil Şeker
16 Jan 2020
#MÜZİK
İranlı def sanatçısı Sami Hosseini öncülüğünde 2013 yılında kurulan Ahura Ritim Topluluğu, ortak insani değerlere ve kay...
Kardelen Uysal
15 Jan 2020
#TİYATRO
#KONSER
İzmir yılın ilk ayında birbirinden keyifli konserlerle dolu. Bu hafta müziğe doymak, müzikle büyülenmek istiyorsanız mut...
Editör
13 Jan 2020
#GEZİ
Urla-İskele sahil şeridi boyunca denize hangi noktadan, hangi duygu haliyle bakarsanız bakın o etkileyici panorama içind...
Filiz Temiz
11 Jan 2020
#BAR
Son zamanların yeni trendi kokteyl barlar. Gece kulüplerinin gürültülü atmosferinin aksine daha sakin ve samimi bir orta...
Gülay Güler
9 Jan 2020
#TİYATRO
Ekranların sevilen dizisi Çocuk'un ele avuca sığmayan karakteri Murat Karasu'yu canlandıran Kenan Acar ile keyifli bir s...
Seçil Şeker
6 Jan 2020
#TİYATRO
#KONSER
#SERGİ
Haftanın içinizi ısıtacak ve soğuk havaya rağmen dışarı çıkmanızı sağlayacak etkinliklerini listeledik. Sıcacık bir haft...
Editör
6 Jan 2020
#GEZİ
Köy hayatını, geleneklerini, kültürünü, lezzetlerini deneyimleyebileceğiniz, her biri özgün karaktere sahip İzmir'in en ...
Gülay Güler
3 Jan 2020
#SİNEMA
Adana Ceyhan’da yaşayan insanların hayatlarından kesitler sunan Benim Varoş Hikayem, bu semtte yaşayan insanların hikaye...
Kardelen Uysal
2 Jan 2020
#ATÖLYE
#SEMİNER
#EĞİTİM
Yeni yılda daha çok meditasyon yapmaya ve kendinize zaman ayırmaya ne dersiniz? Listemizde kendinize uygun bir atölye mu...
Seçil Şeker
1 Jan 2020
#ÇALIŞMA ALANI
İzmir'in en güzel mazaralı butik ortak çalışma alanı Lokasyon.co ile kurulum sürecini ve geçirdikleri ilk yılı konuştuk....
Seçil Şeker
27 Dec 2019
#AİLE
#EĞLENCE MEKANI
#YEMEK
Sevgilinizle yeni yerler keşfetmeyi seviyor musunuz? Sizin için İzmir'deki en samimi, en romantik mekanları derledik.
Editör
26 Dec 2019
,
Başa Dön
Bize ulaşın
Giriş yaparak
Gizlilik Politikası,
Kullanım Koşulları
ve
Çerez Politikası
’nı kabul etmiş olursunuz.
Satış Sözleşmesi
İptal ve İade